KHI NGHỊ QUYẾT ĐI VÀO TỪNG VIỆC KHÓ Ở CƠ SỞ

Đừng để việc khó nằm ngoài cuộc họp!

Một danh sách nguồn công dân có thể đầy đủ về số lượng nhưng vẫn chưa chắc đã phản ánh đầy đủ biến động thực tế.

Một phương án diễn tập có thể được xây dựng công phu nhưng khi triển khai nhiều lực lượng cùng tham gia, chỉ cần một khâu phối hợp chưa chặt chẽ cũng có thể ảnh hưởng đến tiến độ chung.

Một quy định của đơn vị có thể đã được quán triệt đầy đủ, nhưng nếu việc chấp hành đi lại, báo cáo theo phân cấp chưa nghiêm thì vẫn đặt ra yêu cầu phải chấn chỉnh.

Đó đều là những việc rất cụ thể ở cơ sở. Và cũng từ những việc cụ thể ấy đặt ra câu hỏi đối với tổ chức đảng: sinh hoạt chi bộ có thực sự là nơi nhận diện, bàn bạc và giải quyết những vấn đề đang đặt ra hay chưa?

Đối với Chi bộ Quân sự xã Hưng Phước, câu trả lời không nằm ở những khẩu hiệu chung chung mà nằm ngay trong quá trình lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ quân sự, quốc phòng địa phương. Có việc làm tốt thì tiếp tục phát huy. Có việc còn hạn chế thì phải chỉ ra nguyên nhân. Có vấn đề phát sinh thì phải đưa ra bàn. Có nhiệm vụ đã phân công thì phải kiểm tra kết quả.

Từ cách nhìn đó, sinh hoạt chi bộ từng bước được đặt gần hơn với công việc hằng ngày của đơn vị. Bởi suy cho cùng, nghị quyết chỉ thực sự có giá trị khi sau cuộc họp, công việc chuyển động và những vấn đề tồn tại được giải quyết.

1. KHI “CÓ DANH SÁCH” CHƯA ĐỒNG NGHĨA VỚI “NẮM CHẮC NGUỒN”

Công tác tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ là nhiệm vụ thường xuyên, có nhiều khâu liên quan đến quản lý nguồn công dân trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự.

Ở địa bàn cơ sở, một trong những khó khăn là công dân trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ có thể đi làm ăn xa, học tập ngoài địa phương hoặc thay đổi nơi cư trú. Vì vậy, nếu chỉ dựa vào danh sách ban đầu mà không thường xuyên cập nhật biến động thì việc quản lý nguồn có thể phát sinh khoảng trống.

Thực tế tại Chi bộ Quân sự xã Hưng Phước cho thấy, công tác quản lý nguồn công dân sẵn sàng nhập ngũ có thời điểm chưa thật sự chặt chẽ; việc nắm chắc biến động công dân đi làm ăn xa, học tập ngoài địa phương còn gặp khó khăn.

Đây không phải là vấn đề có thể giải quyết chỉ bằng một mệnh lệnh hành chính. Bởi phía sau một cái tên trong danh sách là cả một quá trình xác minh, cập nhật thông tin và phối hợp nắm địa bàn.

Từ một hạn chế đến một vấn đề phải bàn trong sinh hoạt chi bộ.

Khi hạn chế được nhận diện, điều quan trọng không phải là tìm người để quy trách nhiệm, mà là phải trả lời được câu hỏi: Vì sao chưa nắm chắc? 

Do nguồn biến động? Do việc cập nhật thông tin chưa kịp thời? Do công tác phối hợp nắm địa bàn chưa thường xuyên? Hay do trách nhiệm của cán bộ phụ trách chưa được phát huy đầy đủ? Những câu hỏi đó đưa vấn đề từ một dòng nhận xét trong báo cáo thành nội dung cần được chi bộ tập trung lãnh đạo.

Từ đó, yêu cầu đặt ra là phải bám địa bàn, thường xuyên cập nhật biến động, xác định rõ trách nhiệm của cán bộ phụ trách và kịp thời báo cáo những trường hợp khó nắm, khó xác minh.

Điểm đáng chú ý là cách tiếp cận đã thay đổi.

Không chỉ hỏi: “Đã lập danh sách chưa?” Mà phải hỏi: “Danh sách đã thực sự sát với thực tế chưa?”

Không chỉ hỏi: “Đã tuyên truyền chưa?” Mà phải hỏi: “Công dân đã được nắm, được tuyên truyền và được quản lý đến đâu?”

Đó chính là lúc sinh hoạt chi bộ bắt đầu đi vào thực chất.

Hình 1: Công tác tuyển quân

2. MỘT CUỘC DIỄN TẬP VÀ BÀI HỌC VỀ SỨC MẠNH CỦA PHỐI HỢP

Nếu công tác tuyển quân đặt ra yêu cầu “nắm chắc”, thì nhiệm vụ diễn tập lại đặt ra yêu cầu “phối hợp chặt”. 

Một nhiệm vụ diễn tập không phải công việc của riêng một cá nhân hay một bộ phận. Đó là quá trình nhiều lực lượng, nhiều nội dung cùng vận hành theo một kế hoạch và thời gian thống nhất. Trong quá trình chuẩn bị và thực hành diễn tập PT-26, công tác phối hợp là một trong những vấn đề cần được quan tâm, rút kinh nghiệm.

Khi một mắt xích chưa khớp.

Trong thực tế triển khai một nhiệm vụ lớn, mỗi bộ phận đều có phần việc của mình. Nhưng nếu từng bộ phận chỉ hoàn thành phần việc riêng mà chưa thường xuyên trao đổi, thống nhất thì khi ghép lại có thể phát sinh những điểm chưa đồng bộ. Đây chính là lúc vai trò lãnh đạo của chi bộ được thể hiện.

Sinh hoạt chi bộ không chỉ là nơi đánh giá “đã hoàn thành hay chưa”, mà phải nhận diện:

- Khâu nào phối hợp chưa chặt?

- Thông tin trao đổi có kịp thời không?

- Trách nhiệm của từng bộ phận đã rõ chưa?

- Khi có vấn đề phát sinh, cơ chế báo cáo và xử lý thế nào?

- Sau mỗi lần luyện tập, những điểm chưa thống nhất đã được khắc phục chưa?

Từ những câu hỏi cụ thể đó, công tác phối hợp được nhìn nhận không phải như một khẩu hiệu mà là một yêu cầu bắt buộc để hoàn thành nhiệm vụ chung. Đối với Chi bộ Quân sự, bài học được rút ra là: nhiệm vụ càng lớn, càng nhiều lực lượng tham gia thì càng phải thống nhất từ đầu, phối hợp trong quá trình thực hiện và kiểm tra lại sau từng bước.

Hình 2: Phối hợp các lực lượng trong diễn tập

3. TỪ MỘT VIỆC CHƯA ĐÚNG QUY ĐỊNH ĐẾN BÀI HỌC VỀ KỶ LUẬT

Trong môi trường quân sự, kỷ luật không phải là vấn đề lớn lao nằm ở những quy định trên giấy. Kỷ luật bắt đầu từ những việc rất cụ thể: chấp hành giờ giấc, chế độ trực, chế độ báo cáo, quy định đi lại và thực hiện đúng trách nhiệm theo phân cấp. Tại đơn vị, việc chấp hành quy định về đi lại, báo cáo theo phân cấp có thời điểm chưa đúng quy định.

Đây là hạn chế cần được nhìn nhận nghiêm túc, nhưng cách xử lý cũng phải đúng tinh thần xây dựng tổ chức đảng. Không né tránh khuyết điểm. Không xem nhẹ vi phạm. Nhưng cũng không chỉ dừng lại ở việc nhắc nhở một cá nhân.

Từ “một người chưa đúng” đến “trách nhiệm quản lý”.

Khi một quy định chưa được chấp hành nghiêm, chi bộ cần xem xét cả trách nhiệm của người thực hiện và trách nhiệm quản lý, nhắc nhở, kiểm tra của cán bộ phụ trách. Bởi nếu chỉ xử lý phần ngọn mà không tìm nguyên nhân thì vấn đề có thể lặp lại.

Do đó, sinh hoạt chi bộ cần làm rõ:

- Quy định đã được quán triệt chưa?

- Cán bộ, chiến sĩ đã hiểu đầy đủ chưa?

- Cơ chế báo cáo có rõ không?

- Việc kiểm tra, nhắc nhở đã thường xuyên chưa?

- Trách nhiệm của người chỉ huy, người quản lý ở từng cấp được thực hiện như thế nào?

Từ đó, yêu cầu đặt ra không chỉ là “không để tái phạm”, mà quan trọng hơn là xây dựng ý thức tự giác chấp hành. Đối với đảng viên, việc chấp hành kỷ luật còn gắn với trách nhiệm nêu gương. Một quy định dù nhỏ nhưng được chấp hành nghiêm sẽ góp phần tạo nên nền nếp chung của đơn vị.

Hình 3: Sinh hoạt Chi bộ Quân sự xã Hưng Phước

4. KHÔNG “ĐỂ DÀNH” KHUYẾT ĐIỂM ĐẾN CUỐI NĂM

Một trong những yêu cầu của sinh hoạt chi bộ là phải kịp thời nhận diện vấn đề. Nếu một hạn chế đã xuất hiện nhưng không được đưa ra bàn bạc, đến cuối năm mới tổng kết thì thời gian khắc phục đã bị bỏ qua.

Đối với công tác quản lý nguồn tuyển quân, vấn đề biến động công dân phải được nắm ngay khi phát sinh. Đối với diễn tập, điểm chưa thống nhất trong phối hợp phải được điều chỉnh ngay trong quá trình luyện tập. Đối với chấp hành kỷ luật, việc đi lại, báo cáo chưa đúng quy định phải được chấn chỉnh ngay khi phát hiện.

Không để việc nhỏ thành việc lớn!

Đó cũng là một trong những giá trị thiết thực của sinh hoạt chi bộ ở cơ sở. Mỗi kỳ sinh hoạt là một lần rà lại những vấn đề đang đặt ra; nội dung nào thuộc trách nhiệm của cá nhân thì cá nhân khắc phục; nội dung nào thuộc trách nhiệm tập thể thì tập thể bàn biện pháp; vấn đề vượt thẩm quyền thì kịp thời báo cáo cấp trên. Cách làm này giúp hạn chế tình trạng nghị quyết ban hành nhưng việc tổ chức thực hiện lại thiếu sự theo dõi.

5. TỪ “PHÊ BÌNH” ĐẾN “GIÚP NHAU TIẾN BỘ”

Xây dựng Đảng ở cơ sở không thể thiếu tự phê bình và phê bình. Nhưng phê bình để làm gì? Nếu chỉ để chỉ ra ai sai thì chưa đủ.

Điều quan trọng hơn là sau phê bình, người được góp ý phải nhận ra hạn chế, có biện pháp sửa chữa; tập thể cũng phải rút kinh nghiệm để hạn chế tương tự không tiếp tục xảy ra.

Với ba vấn đề được đặt ra trong thực tiễn của Chi bộ Quân sự xã Hưng Phước, điểm chung không nằm ở bản thân những hạn chế.

Điểm chung nằm ở cách tổ chức đảng nhìn nhận và xử lý hạn chế:

- Quản lý nguồn chưa chặt → phải tăng cường nắm địa bàn, cập nhật biến động.

- Phối hợp trong PT-26 còn vấn đề → phải thống nhất trách nhiệm, thông tin và cơ chế phối hợp.

- Chấp hành đi lại, báo cáo chưa đúng → phải tăng cường ý thức kỷ luật, trách nhiệm cá nhân và kiểm tra theo phân cấp.

Như vậy, phê bình không dừng ở nhận xét mà được chuyển thành nhiệm vụ khắc phục.

Đây cũng là cách để giữ được tính chiến đấu của tổ chức đảng nhưng không làm mất đi tinh thần đoàn kết, xây dựng.

6. MỖI NGHỊ QUYẾT PHẢI TRẢ LỜI ĐƯỢC BỐN CÂU HỎI

Từ thực tiễn lãnh đạo những việc khó, có thể thấy một nghị quyết ở cơ sở muốn đi vào cuộc sống cần trả lời được ít nhất bốn câu hỏi:

Một là, vấn đề nằm ở đâu?

Không nói chung chung “còn hạn chế”, mà phải xác định hạn chế cụ thể.

Hai là, nguyên nhân vì sao?

Không chỉ nhìn vào kết quả mà phải tìm nguyên nhân chủ quan, khách quan.

Ba là, ai và bộ phận nào chịu trách nhiệm?

Phải có địa chỉ cụ thể, tránh tình trạng trách nhiệm thuộc về “tập thể” nhưng không ai chịu trách nhiệm chính.

Bốn là, khi nào kiểm tra lại?

Nếu không có kiểm tra thì rất khó biết nghị quyết đã được thực hiện đến đâu. Bốn câu hỏi tưởng đơn giản nhưng nếu thực hiện nghiêm sẽ giúp sinh hoạt chi bộ chuyển từ việc “nói về nhiệm vụ” sang lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ.

7. NHỮNG BỨC ẢNH KHÔNG CHỈ ĐỂ MINH HỌA

Một bài viết về xây dựng Đảng ở cơ sở nếu chỉ có những nhận định chung sẽ khó thể hiện hết sức sống của thực tiễn. Bởi vậy, những bức ảnh về Chi bộ Quân sự, về cán bộ rà soát nguồn tuyển quân, về diễn tập, huấn luyện, dân vận... không chỉ có giá trị minh họa.

Mỗi bức ảnh có thể kể một câu chuyện.

- Ảnh sinh hoạt chi bộ kể câu chuyện về dân chủ, trách nhiệm và lãnh đạo.

- Ảnh rà soát nguồn tuyển quân kể câu chuyện về sự sâu sát địa bàn.

- Ảnh PT-26 kể câu chuyện về phối hợp và trách nhiệm tập thể.

- Ảnh huấn luyện kể câu chuyện về rèn luyện, kỷ luật.

- Ảnh dân vận kể câu chuyện về mối quan hệ quân - dân.

Khi đặt những bức ảnh đó bên cạnh những vấn đề thật, việc thật, bài viết sẽ không còn là một bài tổng kết về “đổi mới sinh hoạt chi bộ”, mà trở thành câu chuyện về một tổ chức đảng đang từng ngày tự điều chỉnh để lãnh đạo tốt hơn nhiệm vụ của mình.

Hình 4: Huấn luyện, rèn luyện kỷ luật là một trong những nội dung được Chi bộ Quân sự quan tâm lãnh đạo, góp phần nâng cao ý thức trách nhiệm của cán bộ, chiến sĩ.

Hình 5: Đoàn viên Chi đoàn Quân sự xã Hưng Phước tham gia hoạt động cùng địa phương, góp phần phát huy vai trò của lực lượng vũ trang trong công tác dân vận, gắn bó với Nhân dân.

8. ĐIỀU THAY ĐỔI BẮT ĐẦU TỪ NHỮNG VIỆC RẤT NHỎ

Xây dựng Đảng nhiều khi bắt đầu từ những việc tưởng như rất nhỏ:

- Một danh sách được cập nhật kịp thời. 

- Một trường hợp công dân đi làm xa được nắm chắc thông tin.

- Một phần việc trong diễn tập được phối hợp tốt hơn.

- Một cán bộ thực hiện đúng chế độ báo cáo.

- Một đảng viên chấp hành nghiêm quy định đi lại.

- Một hạn chế được góp ý thẳng thắn và sửa chữa.

Những việc ấy không tạo ra những con số thật lớn để dễ dàng đưa vào báo cáo. Nhưng chính những việc ấy tạo nên nền nếp của một đơn vị. Và khi những việc nhỏ được thực hiện nghiêm túc, nhiệm vụ lớn mới có nền tảng để hoàn thành.

Đó cũng là lý do đổi mới sinh hoạt chi bộ không nên được hiểu đơn giản là đổi mới cách tổ chức một cuộc họp.

Đổi mới sinh hoạt chi bộ trước hết là đổi mới cách nhìn vào công việc: Nhìn thẳng vào vấn đề; Nói đúng vấn đề; Phân công đúng trách nhiệm; Kiểm tra đến cùng. Và quan trọng nhất là sau mỗi lần sinh hoạt, đơn vị phải có thêm một việc được làm tốt hơn.

KẾT LUẬN

Nghị quyết phải được nhìn thấy bằng kết quả. Thực tiễn tại Chi bộ Quân sự xã Hưng Phước cho thấy, chất lượng sinh hoạt chi bộ được thể hiện rất rõ qua cách tổ chức đảng đối diện với những việc chưa tốt.

Quản lý nguồn công dân sẵn sàng nhập ngũ có lúc chưa chặt chẽ thì phải nhìn lại cách nắm địa bàn.

Biến động công dân đi làm ăn xa, học tập ngoài địa phương còn khó nắm thì phải đổi cách quản lý, cập nhật và phối hợp.

Công tác phối hợp trong thực hiện PT-26 còn những vấn đề cần rút kinh nghiệm thì phải tăng cường thống nhất, trao đổi và trách nhiệm của từng bộ phận.

Việc chấp hành quy định về đi lại, báo cáo theo phân cấp chưa đúng thì phải chấn chỉnh từ ý thức cá nhân đến trách nhiệm quản lý.

Không né tránh hạn chế, cũng không dừng ở việc chỉ ra hạn chế.

Điều quan trọng là sau khi nhận diện vấn đề, chi bộ phải có giải pháp; sau khi có giải pháp phải có người thực hiện; sau khi thực hiện phải có kiểm tra, đánh giá. Đó chính là vòng tuần hoàn để nghị quyết đi vào cuộc sống.

Ở cơ sở, xây dựng Đảng không phải là những điều quá xa xôi. Đó có thể là việc một cán bộ nắm chắc hơn một công dân; một chiến sĩ chấp hành nghiêm hơn một quy định; một bộ phận phối hợp tốt hơn trong một nhiệm vụ; một đảng viên có trách nhiệm hơn với phần việc được giao.

Những chuyển biến ấy, dù nhỏ, lại là những viên gạch tạo nên chất lượng của tổ chức đảng.

Và khi mỗi kỳ sinh hoạt chi bộ đều giải quyết được ít nhất một vấn đề thực tế, mỗi nghị quyết đều gắn với một nhiệm vụ cụ thể, mỗi đảng viên đều biết rõ trách nhiệm của mình, thì nghị quyết không còn nằm trên giấy.

Nghị quyết đã đi vào từng việc khó ở cơ sở!